بایگانی

بایگانی برای دسته ی ‘اينترنت’

بخوانیم و بیاندیشیم

در مواجهه با غرب، معمولا دو دیدگاه عمده و مخالف وجود دارد. رد و قبول کامل آن. این سیاه و سفیدبینی مطلق، باعث سرگردانی و پریشانی خیلی ها شده. به طوری که گاه بین این و آن معلق می مانند. این البته درد جوامعی مثل ماست که به قول معروف در دوران گذار بسر می بریم! گاه دلمان برای سنت تنگ می شود و می خواهیم به هر قیمتی از گذشته مان دفاع کنیم و گاه از آن طرف بام می افتیم و از خود غربی ها هم غربی تر و مدرن تر می شویم!

 ویلیام چیتیک (اندیشمندی که در زمینه عرفان اسلامی تحقیقات فروانی داشته و آثار زیادی هم درباره ابن عربی تالیف کرده) در مقدمه ترجمه فارسی کتاب «ابن عربی میراث دار پیامبران» به این موضوع اشاره کرده و نوشته است: «من در غرب بزرگ شده ام و از زمانی که دانشجوی سال سوم دانشگاه بودم، فهمیدم که جامعه غرب مانند مرغ بسمل (مرغ سربریده که بدون جهت، به این سو و آنسو می پرد) است. در پیشرفت و توسعه غرب، هیچ جهت مشخص و نهفته ای جز تغییر و نابودی به قصد تغییر و نابودی وجود ندارد … تمدن غرب از دوره نوزایی (رنسانس) مقهور وسوسه تکثیر بوده است. پراکندگی بی پایان و بی ثباتی و ناسازگاری روزافزون. در مقابل زمانی که تمدن اسلامی به اصلش وفادار بوده است، توحید که متضاد با تکثیر است بر آن حکمفرما بوده است. در واقع هنگامی که نخستین بار به ایران رفتم -مدتها پیش از آنکه بتوانم علل بیماری ای که جوامع غربی را فاسد کرده است، درک کنم- از اینکه می دیدم ایرانیان تا چه اندازه ارتباط خودشان را با سرچشمه های معنوی و تاریخی خویش از دست داده اند و می شتابند تا از غرب در همه شکوه مخربش تقلید کنند، بهت زده شدم. این شتاب در سالهای اخیر نیز کند نشده است!»

حال چه با این حرفها موافق باشیم چه مخالف، در جهان پر هیاهوی امروز، همچین آدمهایی و همچین تفکراتی  وجود دارند. ولی بسیاری از ما چنان مدهوش مدرن شدن و غربی شدنیم که گوشی برای شنیدن این حرفها نداریم!

به هرحال به نظرم حتی برای غربی شدن هم نیاز داریم که با عقاید مختلفی که در غرب وجود دارد آشنا شویم. شاید اشتباه نباشد اگر ادعا کنیم که امروز بزرگترین منتقدان سیاسی، اقتصادی و فرهنگی اجتماعی غرب در همان کشورهای غربی زندگی می کنند. شنیدن و خواندن مطالب آنها می تواند کمکی باشد برای شناخت هرچه بهتر آن جوامع و درک مشکلات و معایبشان و انتقادهای درونی از تمدنشان.

*****

«کتابخوان» وبلاگی هست که اخیرا راه اندازی شده و به معرفی کتب و انعکاس و انتشار اندیشه های مختلف روز می پردازد. پیشنهاد می کنم حتما به این وبلاگ سر بزنید و از مطالبش استفاده کنید.