بایگانی

نوشته های برچسب زده شده ‘مناظره’

برنده مناظرات چه کسی بود؟

۱۷ خرداد ۱۳۹۲ ۳۰۷ دیدگاه

IMG16551801

همان طور که انتظار می‌رفت مناظره سوم با حواشی زیادی همراه بود. از ابتدا معلوم بود که در مناظره سیاسی، سه چهره (آقایان ولایتی، روحانی و جلیلی) با توجه به سابقه و مسئولیتشان بیش از دیگران به چشم می‌آیند و بقیه به ناچار تاحدودی به حاشیه می‌روند. البته این به حاشیه رفتن، ممکن بود به ضرر نامزدها تمام شود. چون مناظره سیاسی آخرین فرصت زنده نامزدها بود و از طرفی قدرت بیان و تحلیل نامزدها و نیز شیوه نقد دیگران و دفاع از خود را برای مردم نشان می دهد. براین اساس آنها باید تصمیم می‌گرفتند که چطور و با چه راهکاری وارد کارزار مناظره سیاسی شوند؟

به هرحال تقریبا همان چیزی پیش آمد که انتظارش را داشتیم. یعنی دعوای اصلی بین این سه نفر بود. (مخصوصا در بحث هسته‌ای) ولی سایر نامزدها هم وارد بحث شدند و از مناظره عقب نماندند. اما نکته مهم در بحث هسته‌ای، انتقادهای جدی ولایتی و روحانی به شیوه و روش مذاکرات جلیلی بود که البته رضایی هم به آنها پیوست.

اگر بخواهیم از زاویه دید دوستان آقای جلیلی به مناظره نگاه کنیم، ایشان برنده این رقابت است چون با بیانی شیوا، محکم از عقیده‌اش دفاع کرد. براین اساس حزب‌اللهی‌های سرگردان بین جلیلی و سایر نامزدهای اصولگرا، ممکن است در رای دادن به او مصمم شوند؛ اما با توجه به توضیحات جدید منتقدان جلیلی و تاکیدی که بر وضعیت اقتصادی کشور داشتند، احتمالا این مساله از نظر اجتماعی، به سود جلیلی نخواهد بود. چون وقتی مردم می‌بینند و می‌شنوند که سیاست هسته‌ای جلیلی از سوی مقامات بلندپایه حتی شخصیت‌های اصولگرا به چالش کشیده می‌شود (آنهم بخاطر تبعات ملموس اقتصادی) طبعا این سوال هم در ذهن مردم بوجود می‌آید که آیا مذاکرات هسته‌ای می‌توانست با هزینه‌های کمتری برگزار شود؟!

من فکر می‌کنم با توجه به اطلاعات جدیدی که ولایتی، روحانی و رضایی درباره مذاکرات جلیلی و نیز راهکارهای دیگر (مثل مذاکره لاریجانی و ولایتی) ارائه دادند، قطعا شک و شبهه‌ای‌ درباره موفقیت مذاکرات هسته‌ای با مدیریت جلیلی به وجود خواهد آمد. البته ولایتی هم بخاطر حملات و انتقادات تندی که از سوی چهره‌های مختلف حتی اعضای ائتلاف به وی صورت گرفت، موفقیت چندانی در این مناظره نداشت.

اما آقای روحانی. برآیند رفتار و شیوه تبلیغاتی وی در روزهای اخیر، به نوعی آدم را یاد سید محمد خاتمی می‌اندازد. به عبارت دیگر من حس می‌کنم که روحانی دوست دارد کمی ادای خاتمی را دربیاورد! (حتی در شیوه حرف زدن و درباره مسائلی چون آزادی و توسعه سیاسی و …)

وی در روزهای اخیر همچنین نوعی استفاده رسانه‌ای و تبلیغاتی از برخی اسامی (شجریان، خاتمی و هاشمی) داشت. در تبلیغات شهری هم مشابه این وضع را می‌بینیم. در برخی از پوسترها و بنرهای تبلیغاتی، عکس روحانی را در کنار تصاویری از هاشمی، ستارخان و باقرخان، میرزاکوچک جنگلی و مرحوم مصدق می‌بینیم! معنی لیست کردن این اسامی آنهم در زمان انتخابات کاملا معلوم است.

البته آقای عارف هم برای عقب نماندن از روحانی، همین شیوه را در پیش گرفت. او هم مثل روحانی گاه و بیگاه از  شجریان و خاتمی و هاشمی استفاده کرد غافل از اینکه دوران این شیوه‌ها گذشته و اساسا تکرار مفاهیمی مثل آزادی و توسعه سیاسی و حقوق و … (هرچند صادقانه) با توجه به منقضی شدن و به حاشیه رفتن گفتمان اصلاحات و بدون وجود عقبه‌ای روشن از این ژست‌ها در سابقه افراد (مخصوصا درباره روحانی)، نتیجه چندانی برای آنها نخواهد داشت هرچند ممکن است مورد پسند اصلاح‌طلبان و حامیان آن‌ها باشد.

البته من اگر جای رقبای روحانی بودم، حتما گذشته و سابقه او را به چالش می‌کشیدم. وی به شدت از دیپلماسی و سیاست داخلی و خارجی دولت سازندگی و آقای هاشمی حمایت می‌کند. پس جای این سوال واقعا خالی است که روحانی با این ژست و روحیه آزادی‌خواهی و روشنفکری، فضای بسته‌ی دوران هاشمی و عدم تحمل نقد و رسانه‌های منتقد را چطور توجیه می‌کند؟!

و اما محسن رضایی. به نظرم رضایی هم که این روزها خودش را تنها منجی اوضاع اقتصادی می‌داند، در مناظره سوم چندان موفق نبود. البته او به خوبی دردهای مردم مخصوصا دردهای اقتصادی و بیکاری و گرانی را به زبان ساده و عامیانه بیان می‌کند، اما فرافکنی و سیاه‌نمایی بیش از اندازه او، همچنین ادعاهای بزرگ و تاکید بیش از اندازه‌اش بر نقش خود (مثلا در کشف سرداران بزرگ جنگ و یا حمایت از نخبگان و …) باور پذیر نیست. یکی دیگر از مشکلات رضایی، ساده کردن بیش از اندازه‌ی راه‌حل‌ها برای رفع مشکلات داخلی و خارجی است (مثلا در حوزه روابط با سایر کشورها)  امروز هم آقای روحانی و حداد به چند مورد از اشتباهات تحلیلی او اشاره کردند.

نفر بعدی قالیباف هست که در دو مناظره قبلی، چهره‌ای آرام و کمتر چالشی از خود نشان داد و تاحدودی هم در بیان مواضعش موفق بود. قالیباف در مناظره سوم می‌توانست این حالت را ادامه دهد و خودش را با ریسک کمتری مواجه سازد اما وی ترجیح داد که به طور مستقیم از روحانی و ولایتی انتقاد کند که البته انتقادهای درستی هم بودند؛ ولی به نظرم نتوانست تاثیر چندانی در فضای کلی مناظره داشته باشد. من اگر جای او بودم، اولویت نقدم را روی سه نفر می‌گذاشتم: روحانی، عارف و رضایی. قالیباف می‌توانست از این فرصت بهتر استفاده کند و با دلائل محکم‌تری پاسخ این سه نفر را بدهد. ضمنا انتقاد کاملا درست او از ولایتی، بهترین بهانه را به رضایی داد تا بر موضوع «اختلاف در ائتلاف» مانور بدهد اما وی هیچ پاسخی به رضایی نداد. (البته این مساله به آقای حداد و ولایتی هم مربوط می شود)

و در نهایت آقای حداد عادل که در این مناظرات بنا را بر دفاع از انقلاب اسلامی گذاشته بود. آقای حداد بدون کمترین ملاحظه و تعارفی و البته با رعایت اخلاق و ادب، پاسخ هر شبهه و شایعه و تهمت و ادعایی را درباره نظام اسلامی داد که واقعا جای تقدیر و تشکر دارد. و بالاخره آقای سیدمحمد غرضی که این روزها با صفا و سادگیش و گاه با نقدهایی جالب لبخندی بر لبان مردم نشاند و …

خلاصه اینکه در دو مناظره اول، با توجه به جو نسبتا آرام و غیرچالشی آن مناظرات، رای کسی بالا و پایین نرفت؛ اما در مناظره سوم تقریبا همه نامزدها مورد نقد جدی قرار گرفتند و ایرادها و ضعف‌ها هم مشخص شد. من فکر میکنم این مناظره برنده مطلق نداشت. در مناظره کسی پیروز است که هم نقدش به طرف مقابل قاطع و محکم باشد و هم پاسخهای محکم و قانع کننده ای به نقدهای دیگران داشته باشد. اما در مناظره اخیر شاهد بودیم کسانی که در بحث ها و نقدها موفق بودند، فورا با چالش و نقدهایی جدی مواجه می شدند که موفقیت نسبی آنها را کمرنگ می کرد. در این مناظره آقایان ولایتی، جلیلی، روحانی و تا حدودی رضایی بیشتر به چشم آمدند که به همان نسبت هم بیشتر مورد نقد قرار گرفتند. به نظر من این نقدها برخلاف تصور حامیان این نامزدها، در نهایت به ضرر آنها تمام می‌شود. یعنی شاید حامیان و طرفداران راضی باشند، اما سوالات زیادی برای مردم عادی به وجود آمده است.